Alles is herinnering

Bob Vansant (1954) is psychotherapeut en specialiseerde zich in de (alsmaar toenemende) depressies van zijn patiënten.  Hij publiceerde al negen boeken over dit psychologische thema.  Verder richtte hij in Vlaanderen therapeutische leefgemeenschappen op.  Op het eiland Lesbos in Griekenland bouwde hij het ‘Sapphohuis' op.  Hier kunnen mensen kuur- en herstelweken onder zijn begeleiding volgen.

In ‘Alles is herinnering' legt hij de nadruk op de eerste drie levensjaren en de al dan niet geslaagde moeder-kind binding.  Hij poneert de stelling dat als mensen op latere leeftijd depressief worden, dit vaak een herhaling is van en een herinnering aan hun allereerste depressie als kind of zelfs als baby.  Hij omschrijft onze samenleving met de versleten en inhoudelijk weinig terzake doende dooddoeners zoals: ‘onze wereld is op hol geslagen, we leven in een schijnwereld, de verpakking is belangrijker dan de inhoud, we doen aan zelfdestructie zoals bij de klimaatverandering, onze samenleving verkilt'.  Dit alles gebeurt op een onwetenschappelijke en onbewezen manier.  Hoewel hij een aantal zeer kritische vaststellingen doet over de moeder-kind verhouding en de opvoeding van kleine kinderen, is het jammer dat hij daar geen wetenschappelijk onderzoek naar verrichtte.

In het tweede hoofdstuk komt hij tot het besluit dat we beter af zouden zijn met een wereld waarin er minder pillen, psychiaters en therapeuten zouden bestaan.  Hij stelt vast dat we onze genezing bij onszelf moeten zoeken en daaraan zelf moeten werken.  Ook hier merkt hij meerdere gebreken in onze samenleving op: diverse verslavingen die fungeren als vluchtgedrag of instantoplossing, het gebrek aan geduld en tijd, de bekrompen psychologische ruimte, en verschillende frustraties die leiden tot haat.  Hij gebruikt het voorbeeld van de tegenwoordig hooggeprezen managersfunctie die voert tot menselijke vervreemding en bureaucratisering.

Hij last in zijn betoog meerdere uittreksels in van deelnemers aan zijn Griekse herstelweken.  Dat doet hij zonder de minste vorm van kritiek en het komt over als louter reclame voor zijn eigen winkel.

In het derde deel gaat hij dieper in op de problemen hoe het in onze huidige maatschappij aan het mislopen is.  Hij houdt een pleidooi om kinderen met meer aandacht en bewuster groot te brengen.  Hij stipt aan waar het in onze maatschappij verkeerd gaat en hoe we dat volgens hem kunnen verbeteren.

Met ‘Alles is herinnering' schrijft Bob Vansant een boek met een hoog bondzondernaam-gehalte.  Hij veralgemeent heel erg en het meeste van wat hij schrijft kent weinig of geen wetenschappelijke onderbouw.

 Toch is zijn besluit verdienstelijk:  we hebben eigenlijk geen nood aan therapeuten, maar moeten dringend ons leven terug in eigen hand nemen.  Doen.

Datum              29 maart 2008

Recensent            Paul Van Aelst