Home
Kritisch Lezen
 

Onderwereld

Auteur:  Harm Tilstra
ISBN:  978 90 448 0934 3
Uigeverij:  Clavis Uitgeverij, Hasselt- Amsterdam
Commentaar: 
Warinder fietst over de basaltweg die de enige verbinding is met het schiereiland.  Hij lijkt een vreemde jongen die grinnikt met de gesprekken van de ganzen, die weet dat hij “eigenlijk altijd op zoek” is en van wie we niet méér zullen te weten komen dan dat hij “van de overkant” komt.

Dan merkt hij een jongen op, Yurek, die in de struiken op de heuvel een hut aan het maken is.
Als Yurek voorstelt dat hij mee zou helpen, gaat Warinder op dat voorstel in en weldra zijn ze druk bezig met het uitgraven van een “kamer”.  Dan luidt er een klok.  Tijd om te gaan eten.  Als vanzelfsprekend gaat Warinder mee naar het huis van zijn nieuwe vriend.

Daar ontmoet hij de vader van Yurek, Yarna, zijn zus, op wie hij op slag verliefd wordt, en het jongere broertje, Yoram, die “het oog heeft”, wat betekent dat hij dwars door iemand heen kan kijken.  Yoram merkt Warinder’s verliefdheid meteen op en spreekt zijn observatie luidop uit.
Van een moeder is er geen spoor.

Een grote stoet koetsen, getrokken door zwarte paarden en vergezeld van ganzen in V-formatie, komt aan over de dijk.  Dames, gekleed in zwarte jurken en voiles en heren met grijze jacquetten en grijze hoeden stappen uit.  Een porseleinen witte kist wordt uit één van de koetsen tevoorschijn gehaald.  Een lange Sladood in het zwart, met een eiwit gezicht en oplichtende wit-blauwe ogen leidt de stoet mensen.  Als hij kort bij het raam komt, begint hij plots gekke bekken te trekken….

Een vreemde, mysterieuze aanvang van een verhaal, dat meteen de atmosfeer schept, het op een bepaald niveau neerzet en de lezer zo in zijn ban krijgt.
Gelukkig weet de schrijver deze kleur, deze raadselachtige, duistere sfeer, dit geheimzinnige- bezinnende het hele boek vol te houden zonder de stroom te laten verzwakken.

Op de dodenakker ontmoeten we een cellospelende vrouw , een zwerver, een aardvrouw, een liefdeslerares, een schemervrouw met raadsels, een zeeman met liefde voor de zee en angst voor het water, en Magere Hein zelf.  Sommigen stellen vragen, spreken over hun bestaan, hun ervaring, hun kijk daarop.  Vader, die de graven delft kent de levens van de overledenen en weet die te vertellen, gezwachteld in een rijpe wijsheid.  Welke is de wijsheid die schuilt in hun verhalen, in hun levens?  Wat zochten ze?  Vindt Warinder wat dat hij zoekt?

Een boek dat bijblijft, in je gemoed blijft verder leven, misschien niet zozeer door de spannende gebeurtenissen, maar eerder door de atmosfeer, het vreemde, het ontbreken van een duidelijke grens tussen de werkelijkheid en het fantastische, het rijk van de verbeelding, die andere werkelijkheid die échter en sterker is dan het ontgoochelend banaal waarneembare.


V De Raeymaeker


 

Valide CSS!