| Het Groene Boek |
|
HVW – HVR Uitz.: 23.05.2011 Opn.: 19.05.2011 Real.: Frank Stappaerts/Viona Westra Het Groene Boek/VF: de sociale zekerheid Beginwijs -- Goedenavond en welkom in HVW. Straks een bijdrage van het VF, en dat wordt een gesprek met Jef Maes over onze sociale zekerheid. Maar starten doen we met Het Groene Boek. Volgende zondag, 29 mei, vindt in het Antwerps Zuiderpershuis daarvan de eerste editie plaats, een nieuw initiatief dat wil uitgroeien tot een inspirerend en jaarlijks forum. Maar wat is, globaal gesproken dan, de opzet? Wij vroegen het aan Dirk Holemans: "De opzet is mensen die begaan zijn met de transitie naar een ecologische samenleving op één dag samen te brengen en hen in contact te brengen met de meest inspirerende auteurs, zowel van boeken als van documentaires. Het gaat niet enkel om analyses van wat er fout loopt, maar we willen ook mensen aan het woord laten die nadenken over hoe we eruit kunnen geraken. En ook heel belangrijk, mensen tonen die heel concreet in de praktijk aan die nieuwe toekomst bouwen. Dan denk ik heel concreet aan het transitienetwerk Vlaanderen." - Je hebt het al voor een stuk gezegd, maar Het Groene Boek, anders dan de naam doet vermoeden, gaat over meer dan het boek! "Inderdaad, we zijn gestart met die werktitel Het Groene Boek, maar algauw werd duidelijk dat er ook heel goede documentaires bestaan, en in onze huidige beeldcultuur zou het een beetje gek zijn om die dan uit te sluiten. Concreet tonen we twee belangrijke documentaires. De ene, helaas heel actueel, "Chernobyl 4 Ever", toont hoe Tsjernobyl er vijfentwintig jaar na de catastrofe uitziet. De andere, "The Economics of Happiness", toont dan weer hoe wereldwijd mensen bezig zijn op kleinschalige wijze een nieuwe groene economie te ontwikkelen." - De organisatie van Het Groene Boek is in handen van een samenwerkingsverband. Wie is er zoal bij betrokken? "We zijn met zeven partners die de handen in elkaar hebben geslagen. Dat is de denktank Oikos, Uitgeverij EPO, het Zuiderpershuis, Argus, Demos, Crosstalks en het Kaaitheater. En we hebben ook als medepartner De Wereld Morgen erbij gehaald. Ik denk dat dat juist de kracht is van het initiatief: het is niet één, of het zijn geen twee organisaties, het is al een netwerk van zeven organisaties die samenwerken. Samen staan we sterk, en wat ons betreft mogen er gerust nog organisaties bij komen de komende jaren." - Het Groene Boek biedt op één dag een staalkaart aan van de zoektocht naar een sociaalecologische samenleving. Maar concreet, wat staat er zoal op het programma? "We hebben een hele dag, van elf tot elf. Ik zou zeggen van een heel breed geschakeerd palet. We beginnen heel bewust met een literair aperitiefgesprek omdat die omslag naar een ecologische samenleving toch in de eerste plaats een culturele omslag zal zijn. Daarom hebben we drie schrijvers gevraagd om voor te lezen: Saskia De Coster, Geertrui Daem en Jeroen Theunissen. Dat kan zijn uit eigen werk, maar dat kan ook zijn uit andere boeken die volgens hen iets te zeggen hebben over de ecologische uitdaging. We hebben ook twee debatten. Eén debat gaat over economie onder de titel "Welvaart zonder groei": hoe kunnen we in de toekomst onze welvaart nog verzekeren zonder die klassieke economische groei die, zoals we allemaal weten, onze natuur en het milieu aantast? Het tweede debat is volgens mij heel actueel. Dat gaat over het spanningsveld tussen populisme en draagvlak. Om die ecologische samenleving te realiseren, heb je de steun van de bevolking nodig, een draagvlak. Aan de andere kant zie je in heel Europa een opkomst van het populisme, mensen die zeggen dat je er allemaal niet naar moet luisteren, dat je gewoon je eigen ding mag doen. Als je snel met de auto wilt rijden, doe maar! Rond dat spanningsveld hebben we toch vier experts rond de tafel gekregen: Dick Pels, een van de grote kenners van Pim Fortuyn uit Nederland, Jan Blommaert, welbekend, dan ook An Demeulemeester van het ACW, en Manu Claeys, heel bekend van de Straten-Generaal en zijn gevecht tegen de Lange Wapper. Dus theoretici en mensen uit de praktijk zullen samen nadenken over hoe we dat draagvlak voor die ecologische samenleving kunnen vergroten. Ik heb daarjuist al gezegd, maar toch nog even benadrukken, er komen ook praktijkverhalen aan bod. Heel centraal staat het Transitiehandboek, zowat de leidraad van de Transition Towns in Engeland, dat nu ook gehanteerd wordt door het Transitienetwerk Vlaanderen. Op verschillende plekken - Lier, Leuven, Gent, noem maar op - zijn mensen bezig van onderuit na te denken hoe we die ecologische samenleving op wijk- of buurtniveau gestalte kunnen geven. Het is uiteraard niet alleen boek en documentaires, we zorgen ook voor iets meer ontspanning. We sluiten af met muziek, maar er is ook een heel toffe performance van Kapotski, een eigenzinnig gezelschap dat apparaten maakt op basis van oude platenspelers, ventilatoren, noem maar op. Het zal een heel verrassende performance worden!" - We hebben het de hele tijd over een sociaalecologische samenleving, over transitie, over de overgang naar die samenleving, maar wat houdt zo'n sociaalecologische samenleving nu heel concreet in? "Ik denk dat dat nu net de vraag is. Eigenlijk beseffen we als samenleving nog niet voor welke uitdaging we staan. Bijvoorbeeld, als over tien, twintig jaar de goedkope aardolie op zal zijn, en ook gas schaars zal worden, hoe zullen we dan leven zonder aardolie of met veel minder aardolie, terwijl alles wat we vandaag doen - gaan shoppen, met de auto rijden, het bureau waaraan we zitten, de televisie waarnaar we kijken - allemaal gemaakt zijn uit olieproducten? Een andere heel belangrijke vraag is water. We weten allemaal dat zoetwatervoorraden eindig zijn. Wat zullen we doen bijvoorbeeld als het een halfjaar niet meer regent? Het klinkt futuristisch, maar de kans is zeer groot dat het een realistische vraag wordt. Een andere vraag is rond bevolking. We zijn nu met meer dan zes miljard mensen op aarde. Volgens alle prognoses zullen we in 2050 met negen miljard zijn. Dat betekent dat ongeveer de helft er nog bij komt. Kunnen we dat aan als aarde? Willen we dat ook? Zijn we in staat om, liefst op een democratische wijze, die groei wat af te remmen? Dat is bijvoorbeeld een thema waarover Fred Pearce, een Brits wetenschapsjournalist, komt praten. Er zijn nu al wat mensen die ongerust zijn over migratie; als er nog eens de helft van de mensen bij komt, wat betekent dat voor het samenleven op deze planeet? Dus het zijn tegelijkertijd heel grote vragen, maar ze hebben echt wel effect op ons persoonlijk leven en vooral op het leven van onze kinderen." - Een belangrijke vraag is uiteraard: wat is het belang van de organisatie van Het Groene Boek? "Je merkt dat in onze samenleving het heel veel gaat over de korte termijn, of als je dan spreekt over heel grote bijeenkomsten als de G20, heb je het herhalen van oude recepten. Meer economische groei bijvoorbeeld, terwijl we nu meer en meer zien dat juist die economische groei heel wat problemen met zich meebrengt. We zijn de zeeën aan het leegvissen, denk aan kabeljauw, dat zal op een dag gewoon tegen een muur botsen. Ook op andere vlakken, denk aan mobiliteit, nog meer auto's betekent nog meer files. Dus we hebben nood aan andere vragen en andere verhalen voor de toekomst die juist niet zeggen nog meer economische groei, maar we willen een groene economie die zorgt dat we op een andere wijze, die onze aarde veel minder belast, toch die welvaart kunnen realiseren. Dat is een vraag die veel te weinig aan bod komt in onze samenleving. Korte termijn komt aan bod, we denken bijvoorbeeld nog altijd dat we mobiliteit kunnen oplossen door meer beton voor auto's, terwijl waarschijnlijk tussen dit en twintig jaar de auto zoals we die kennen niet meer zal rondrijden. Het is dus eigenlijk vragen stellen over de toekomst die nu niet aan bod komen in de huidige samenleving." - Nu, voor mensen die eventueel belangstelling hebben, waar kunnen die bijkomende informatie vinden? "Alle informatie over Het Groene Boek, dat plaatsheeft op zondag 29 mei, vind je op de website <www.hetgroeneboek.be>." Tot zover nog Dirk Holemans over Het Groene Boek. Zo dadelijk Viona Westra in gesprek met Jef Maes over onze sociale zekerheid, maar eerst muziek! MUZIEK VF Daarmee zijn we aan het eind van HVW. Samenstelling en presentatie waren van VW en FS. De tekst van dit programma kun je bestellen bij de Humanistisch-Vrijzinnige Vereniging, Lange Leemstraat 57, 2018 Antwerpen. Tel. 03-233.70.32. Over enkele dagen vind je de tekst ook op <h-vv.be>, waar je de uitzending nog even kunt herbeluisteren. Volgende week brengt KVD verslag uit van het Feest van het Mechels humanisme en hebben we het ook over de uitreiking van de Arkprijs van het Vrije Woord, dit jaar aan Philippe Van Parijs. Dit was het wat ons betreft. Nog een goede avond en graag tot volgende week! -- Muziek: 0'10" High Heels – Sakamoto Sakamoto 262975 3'20" Cuanno màmmeta – W. Van de Velde Publiek/W. Van de Velde LC00309.2714437 |
