Opname: 12.06.08

Uitz.: 16.06.08

Samenst.: KVD / VW

Muziek:

15” Signe E. Clapton E. Clapton 9 45024-2

1’30” Kenya kipengi Trad. Ensemble National Muungano 9031-73524-2

20” Chaiana B. Powell B. Powell TUXCD 5039

15” Hakuna matata E. John N. Lane e.a. WDR 36013-2

Goedenavond en welkom bij HVW met daarin twee bijdragen. Jos Geudens is even in het land, mét een verhaal over de toestand in Kenia na de betwiste verkiezingen en de daaropvolgende rellen. Wij vonden hem in de keuken van het Masereelhuis in Sint-Niklaas waar hij kwam spreken over Kenia. Verder ook een bijdrage van het VF. Met hints voor uw vakantielectuur, want VW heeft het met Johan Soenen over Turkse literatuur. Maar we beginnen met Jos Geudens.

Je moet weten dat in mijn huis regelmatig kinderen komen tv-kijken, naar cartoons. En dan zitten daar een 15-tal kinderen die naar cartoons kijken van allerlei strekking, hé: Walt Disney, zoals Lion King, enz. Zij houden daarvan, ze hebben geen tv, geen elektriciteit thuis. Ik merk dat zij soms weleens naar een video gaan kijken in zo’n videoshopje in Kenia, in Mombasa. Maar dat zijn meestal actiefilms. Daarom was het idee gegroeid om een openluchtbioscoop te beginnen in mijn tuin, Cinema Paradiso.

Jos Geudens over Cinema Paradiso, een bioscoopproject boven op dat andere met computers in de Jolaurabischool van Mombasa. Twee bescheiden ontwikkelingsprojecten die een beetje steun kunnen gebruiken. Zoals heel Kenia trouwens. En over het waarom daarvan ging ons gesprek met Jos Geudens. Want u herinnert het zich allicht nog wel: na de verkiezingen van december 2007 beschuldigde Odinga zijn tegenstander Kibaki van verkiezingsfraude en braken er in Kenia rellen uit. Het geweld laaide vooral op in de slums van Nairobi waar de armen hun hoop hadden gesteld op Odinga en zijn belofte voor ‘een beter leven’ en een herverdeling van de landbouwgronden. De onlusten, arm tegen rijk, hadden 1.500 doden en honderdduizenden vluchtelingen tot gevolg. Door de tussenkomst van Kofi Annan kwamen Odinga en Kibaki tot een compromis: Kibaki werd president en Odinga premier. Er zou een grondwetsherziening komen én een onderzoekscommissie om de corruptie uit het verleden te onderzoeken: de ‘Truth and Justice Commission’. En dat bracht de gemoederen tot bedaren. Althans voorlopig. Met meteen de eerste vraag voor Jos Geudens: of men daar veel van mag verwachten?

Wel, dat zullen we zien, natuurlijk, hé. Men heeft alleszins grote verwachtingen omdat de dingen die in het verleden gebeurd zijn, rechtgezet moeten worden. Ik denk bv. aan de landkwestie, waar onregelmatigheden gebeurd zijn die gegaan zijn ten voordele van de Kikuyu-etnie en ten nadele van andere etnieën binnen de bevolking. Dat speelt een grote rol omdat land bij de Keniaanse bevolking zeer belangrijk is. En zijn ook uiteindelijk een aantal corruptieaffaires geweest die een grote invloed hebben gehad op de economische situatie van Kenia. Ik denk bv. aan de Goldenbergaffaire en de Anglo Leasingaffaire, waarbij miljarden shilling vanuit de staatskas verdwenen zijn en hoogstwaarschijnlijk in de zakken van bepaalde ministers zijn verdwenen. Aan die dingen zal iets gedaan moeten worden. En dus die ‘Truth and Justice Commission’ … Naast politieke partijen zijn daar ook ngo’s uitgenodigd om samen toch wel die dingen te bespreken en recht te zetten.

Dat is de politieke situatie. Als het bv. gaat over voedselprijzen die de pan uitswingen, de inflatie die 30% bedraagt, dan zijn dat toch wel alarmerende cijfers. Op welke manier weegt dat op de bevolking op dit ogenblik?

De bevolking had natuurlijk heel veel verwachtingen van de toekomst en zeker na de vorming van de coalitieregering. Vergeet niet dat de verkiezingsoverwinning, zeg maar, van Odinga, te wijten was of te danken was aan zijn oproep Maisha Bora, beter leven. Dus de bevolking verwachtte met de verkiezingsuitslag een beter leven en een betere levensstandaard, hé. Een groot deel van de bevolking is werkloos, leeft in getto’s, in slums rond Nairobi en in andere grote steden. Dus zij hadden veel te verwachten. Nu, die onlusten hebben vast en zeker effect gehad. In Rift Valley heb je daar feitelijk de ‘voedselbank’ van Kenia. Een aantal dingen zijn niet geoogst, een aantal dingen zijn niet meer geplant, waardoor er dus een zekere voedselcrisis heerst. Daarenboven is dat gecombineerd met een voedselcrisis en een stijging van de voedselprijzen op internationaal vlak. Zoals je weet hebben wij in Kenia de laatste maand een inflatie gehad van 31%, maar de vorige maanden bereikte dat ook reeds 20%. Dus dat is voor de bevolking een enorme last. Als je weet dat het vooral de voedselprijzen zijn die stijgen en dat 90% van het budget van de Kenianen naar voedsel gaat, dan betekent dat dat heel wat Kenianen moeten besparen op die een of twee maaltijden per dag.

Je zegt: een voedselcrisis … Moet men eigenlijk vrezen voor een hongersnood?

Ja, ik denk het wel. Er zijn reeds geruchten of feiten in de krant verschenen dat bepaalde bevolkingsgroepen reeds hongerlijden. O.a. in Lamu schijnt er een groep te zijn die zich het eten niet meer kan permitteren. Je hebt uiteraard de verwachtingen van de regering. Zij verwacht een serieuze voedselcrisis in augustus-september. Je moet weten dat mais werd uitgevoerd in de voorbije jaren. Dat is verder gebeurd in dit jaar. Terwijl de mais feitelijk basisvoedsel is van de Kenianen. Nu probeert de regering daar wel een en ander aan te doen. Zij heeft nu al mais geïmporteerd om een zekere voorraad aan te leggen. Zij probeert om de boeren financiën te geven, zodat de kleine boeren hun landerijen een beetje kunnen bemesten e.d.m., dus men lijkt wel weg te gaan van de politiek die vroeger door het IMF en de Wereldbank werd gepropageerd om zo veel mogelijk voedsel te exporteren. Dus het zal een beetje afhangen van in hoeverre de regering op tijd deze maatregel heeft genomen om de voedselcrisis die zich uiteindelijk overal manifesteert, te ontkrachten.

Boven op het probleem met voedsel uiteraard komt nog het probleem van de vluchtelingen.350.000, heb je gezegd in de uiteenzetting hier, hé. Hoe zal men dat probleem van die 350.000 vluchtelingen oplossen?

Men wil dat blijkbaar heel vlug oplossen. De regering-Kibaki wil in de toekomst niet met die vluchtelingen geconfronteerd worden. Dat heeft twee redenen: 1. die vluchtelingen die lijden kou en uiteraard is dat tijdens een regenseizoen niet zo goed om in die tenten te verblijven; 2. sommige vluchtelingen zijn boeren, verjaagd van hun gronden, en de regering hoopt dat wanneer die vluchtelingen terugkeren, zij gaan planten en gaan oogsten. En uiteraard liggen die landerijen nu braak en daar groeit niets op. Dus men probeert die vluchtelingen terug te krijgen. Nu, dat is geen gemakkelijke zaak. 350.000 vluchtelingen, er is daar een minimaal budget. Men had verwacht daar 31 miljard shilling tegenaan te gooien, maar men heeft maar 1 miljard shilling bijeengeraapt tijdens een manifestatie van de regering zelf. Sommige vluchtelingen willen niet terug. Je moet begrijpen dat een aantal dan geconfronteerd worden met hun eventuele moordenaars en hun buren die hen van het land hebben gegooid. Misschien hebben zij zelfs man of kinderen verloren. Men heeft dan ook overal politiekantoren geplaatst om die vluchtelingen een beetje veiligheid te geven, want de situatie is natuurlijk niet genormaliseerd daar. De landkwestie blijft spelen. De mensen vinden dat zij daar niet thuishoren, maar of die politiekantoren het redmiddel zijn voor deze vluchtelingen, is een andere zaak. Ik vrees een beetje voor de toekomst

Maar kun je dat bij uitbreiding voor heel Afrika zeggen? Sommige mensen zeggen dat Afrika eigenlijk een verloren zaak is, een verloren continent. Ben je het daarmee eens?

Nee, ik ben het daar niet volledig mee eens. Als ik zie welke creativiteit de mensen aan de dag leggen, dan geloof ik dat niet. Wanneer ik zie op welke manier de mensen hier overleven en welke kracht er bij de mensen zit, als ik zie hoe de jongeren proberen toch een toekomst op te bouwen, dan denk ik wel dat er ook een toekomst voor Afrika is.

Een toekomst voor Afrika, een toekomst voor Kenia. En alle beetjes helpen. Zoals bv. het Kebene-weeshuisproject, de aidswerking van Marleen Temmerman, maar ook het computerproject en Cinema Paradiso van Jos Geudens. Om te weten hoe je de projecten kunt steunen, surf je naar www.groetenuitmombasa.be.

‘Kenya kipengi’, traditionele muziek uit Kenia door het Ensemble National Muungano. En dat brengt ons bij de bijdrage van het VF. Want wereldmuziek uit Kenia en nu Turkse literatuur, Viona. En dan verwacht ik de nodige hints voor vakantielectuur?

VF VW

Dank je wel, Viona. En daarmee zijn wij aan het einde van dit HVW gekomen. Uw reacties kunt u kwijt op onze redactie: HVW, Lange Leemstraat 57 in 2018 Antwerpen. Telefoneren kan op 03 233 70 32 en voor de website surft u naar www.h-vv.be. Zo, wij gaan eruit met muziek van Baden Powell op de achtergrond, maar volgende week kunt u ons weer horen. Met Geert Lernout hebben we een gesprek over de Bijbel. En FS heeft het met Roger Standaert over globalisering en onderwijs. Twee goede redenen om te luisteren, volgende week maandagavond meteen na de nieuwsflash van 20.00 uur op Radio 1. Nog een fijne avond en graag tot dan. Dáááág.